Neden (… yazıyorum)

Avusturyalı yazar Klaus Ebner, pek çok okurun ve gazetecinin kendisine yönelttiği bir sorunun peşine düşüyor: Neden edebî eserler yazıyor? Çocukluk ve okul yıllarında ortaya çıkan ilk işaretlerden başlayarak kendi sanatsal gelişimini inceleyen Ebner, ilk olarak Almanca kaleme aldığı ve İngilizce de dahil olmak üzere çeşitli dillere bizzat çevirdiği bu otobiyografik denemesinde bu soruya yanıt vermeye çalışıyor.

Amazon, Thalia DE veya Almanya’daki BoD Kitap Mağazası’ndan temin edilebilir.


BuchcoverSoru

Her yazar, hayatında en az bir kez, aslında neden yazdığını ister istemez kendine sorar. Buna benzer ifadeleri defalarca okudum; makalelerde, yorumlarda ve sanırım edebiyat araştırmaları alanındaki ikincil kaynaklarda da. Ama ger-çekten öyle mi?

Bence durum biraz farklı: Bu soruyu yazanlar, sanki içlerinden gelen bir zorunlulukla kendilerine sormuyor. Hayır, soru onlara dışarıdan geliyor: sosyal çevrelerinden, okurlarından, dostlarından ve aile üyelerinden, ayrıca, aslında gayet saygın yurttaşları yazara dönüştüren itici gücün ya da zaman zaman söylendiği gibi ilham kaynağının peşine düşen gazetecilerden ve edebiyat araştırmacılarından.

Yazarlara neden yazdıklarını sormak, âdeta onlardan bir gerekçe istemek demek. Peki, neyin gerekçesi? Sanki yazarlar toplumun aykırıları, outlaws, sorumsuz hayalperestler ve deliler olarak görülüyor. Eh, belki gerçekten biraz deliyizdir; çünkü çoğu zaman büyük emek gerektiren ama pek az para kazandıran (ve yalnızca çok az sayıdaki talihli kişinin geçimini sağlayabilen) bir uğraşa kendini adamanın, nesnel olarak bakıldığında, ekonomik düşünceyle, hatta akılla pek ilgisi yoktur.

Doğrusunu söylemek gerekirse, ben kendime neden yazdığımı hiç sormadım. Yazmak, özdeğerimin bir parçası, kişiliğimin ifadesidir; onsuz bir hayatı hayal etmek, bedenimin bir uzvu olmadan yaşamayı hayal etmek kadar güçtür. Ama elbette bana da bunu sık sık sordular ve çoğu zaman ağzım açık (ergo aptal aptal) karşımdakine bakıp ne yanıt vereceğimi bilemedim. Muhtemelen aslında neyin sorulduğunu bile anlamıyordum, ama zamanla kendimi uzun bir düşünme sürecinin içinde buldum.

Çünkü bu neden sorusu hiç de basit değildir. Ona yaklaşabilmek ve sonunda sağlam sayılabilecek bir yanıt bulabilmek için, her şeyin nasıl geliştiğini, özellikle ilk yıllarımda ve çocukluğumda nasıl ve niçin yavaş yavaş bugün olduğum insana dönüştüğümü araştırmak yerinde olacaktır.


Sipariş

Amazon, Thalia DE veya Almanya’daki BoD Kitap Mağazası’ndan temin edilebilir.


Kapak tasarımı

Klaus Ebner. Pixabay’da ( www.pixabay.com) yayımlanan Janet Gooch’a ait bir görsel ile Karl Grabherr’in ( www.grabherr-photography.com) ) bir fotoğrafı kullanılmıştır.